{"id":273905,"date":"2008-06-19T08:58:02","date_gmt":"2008-06-19T01:58:02","guid":{"rendered":"https:\/\/clients-previewhub.com\/hoanmy_wp\/xoan-khuan-borrelia-burgdoferi-va-benh-lyme\/"},"modified":"2025-11-08T19:23:12","modified_gmt":"2025-11-08T12:23:12","slug":"xoan-khuan-borrelia-burgdoferi-va-benh-lyme","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/clients-previewhub.com\/hoanmy_wp\/xoan-khuan-borrelia-burgdoferi-va-benh-lyme\/","title":{"rendered":"Xo\u1eafn khu\u1ea9n Borrelia burgdoferi v\u00e0 B\u1ec7nh Lyme"},"content":{"rendered":"<p align=\"justify\">N\u0103m 1982, nguy\u00ean nh\u00e2n g\u00e2y <a href=\"https:\/\/hoanmy.com\/tu-dien-y-khoa\/benh-lyme\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">b\u1ec7nh Lyme<\/a> \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00e1m ph\u00e1 b\u1edfi Willy Burgdorfer, \u00d4ng \u0111\u00e3 ph\u00e2n l\u1eadp \u0111\u01b0\u1ee3c xo\u1eafn khu\u1ea9n (spirochetes) Borrelia t\u1eeb \u0111o\u1ea1n gi\u1eefa ru\u1ed9t c\u1ee7a b\u1ecd ve (Ixodes ticks). \u00d4ng \u0111\u00e3 ch\u1ee9ng minh r\u1eb1ng c\u00e1c xo\u1eafn khu\u1ea9n n\u00e0y \u0111\u00e3 ph\u1ea3n \u1ee9ng v\u1edbi huy\u1ebft thanh mi\u1ec5n d\u1ecbch \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ea5y t\u1eeb b\u1ec7nh nh\u00e2n \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n b\u1ec7nh Lyme. Sau \u0111\u00f3, xo\u1eafn khu\u1ea9n \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t t\u00ean l\u00e0 Borrelia burgdorferi<\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\"><strong>1. Sinh h\u1ecdc c\u1ee7a Borrelia burgdorferi<\/strong><\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\">Gi\u1ed1ng nh\u01b0 Treponema pallidum g\u00e2y b\u1ec7nh \u1edf ng\u01b0\u1eddi, Borrelia burgdorferi l\u00e0 m\u1ed9t xo\u1eafn khu\u1ea9n, c\u00f3 \u0111\u1eb7c t\u00ednh di \u0111\u1ed9ng b\u1eb1ng c\u00e1c l\u00f4ng roi \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 endoflagella, ph\u00e2n b\u1ed1 r\u1ed9ng r\u00e3i trong nh\u1eefng m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng ch\u1ea5t nh\u1ea7y v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ecm th\u1ea5y trong \u1ed1ng ru\u1ed9t non c\u1ee7a \u0111\u1ed9ng v\u1eadt v\u00e0 trong xoang mi\u1ec7ng c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\">Endoflagella ch\u1ee9a \u1edf khoang n\u1eb1m gi\u1eefa m\u00e0n trong v\u00e0 m\u00e0n ngo\u00e0i c\u1ee7a l\u1edbp v\u1ecf vi khu\u1ea9n. Khi l\u00f4ng roi xoay chuy\u1ec3n trong khoang n\u00e0y, xo\u1eafn khu\u1ea9n di \u0111\u1ed9ng theo ki\u1ec3u xo\u1eafn \u1ed1c. H\u00ecnh th\u1ee9c di chuy\u1ec3n n\u00e0y s\u1ebd gi\u00fap cho xo\u1eafn khu\u1ea9n th\u00edch \u1ee9ng v\u1edbi c\u00e1c m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng nh\u1ea7y, nh\u01b0 ch\u1ea5t c\u1eb7n l\u1eafng, m\u00f4 nh\u1ea7y, \u1ed1ng ti\u00eau ho\u00e1 \u0111\u1ed9ng v\u1eadt. Xo\u1eafn khu\u1ea9n c\u00f3 chi\u1ec1u d\u00e0i g\u1ea5p nhi\u1ec1u l\u1ea7n chi\u1ec1u r\u1ed9ng, chi\u1ec1u r\u1ed9ng c\u1ee7a vi khu\u1ea9n qu\u00e1 nh\u1ecf. V\u00ed d\u1ee5, xo\u1eafn khu\u1ea9n Borrelia c\u00f3 chi\u1ec1u d\u00e0i 20 micromet -30 micromet nh\u01b0ng chi\u1ec1u r\u1ed9ng ch\u1ec9 c\u00f3 0.2 micromet \u2013 0.3 micromet. V\u00ec th\u1ebf, Xo\u1eafn khu\u1ea9n kh\u00f4ng th\u1ec3 nh\u00ecn th\u1ea5y d\u01b0\u1edbi k\u00ednh hi\u1ec3n vi th\u00f4ng th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c. Xo\u1eafn khu\u1ea9n ph\u1ea3i \u0111\u01b0\u1ee3c xem d\u01b0\u1edbi k\u00ednh hi\u1ec3n vi n\u1ec1n \u0111en (Dark-field microscopy). Xo\u1eafn khu\u1ea9n kh\u00f4ng thu\u1ed9c lo\u1ea1i Gram \u00e2m ho\u1eb7c Gram d\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"center\"><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\"><strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 B. burgdorferi dark field illumination. American society for Microbiology<\/strong><\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\"><strong>2. Kh\u1ea3 n\u0103ng sinh b\u1ec7nh c\u1ee7a Borrelia burgdoferi<\/strong><\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\">Borrelia burgdorferi x\u00e2m nh\u1eadp v\u00e0o m\u00e1u v\u00e0 m\u00f4 c\u1ee7a c\u00e1c lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt c\u00f3 v\u00fa v\u00e0 chim b\u1ecb nhi\u1ec3m. Ngu\u1ed3n ch\u1ee9a t\u1ef1 nhi\u00ean c\u1ee7a Borrelia burgdoferi l\u00e0 lo\u00e0i chu\u1ed9t ch\u00e2n tr\u1eafng (White-footed mouse). B\u1ecd ve sau khi h\u00fat m\u00e1u c\u00e1c \u0111\u1ed9ng v\u1eadt b\u1ecb nhi\u1ec3m, truy\u1ec1n xo\u1eafn khu\u1ea9n cho lo\u00e0i h\u01b0u \u0111u\u00f4i tr\u1eafng (White-tailed deer), ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 c\u00e1c \u0111\u1ed9ng v\u1eadt m\u00e1u n\u00f3ng kh\u00e1c. \u1ede ng\u01b0\u1eddi, ch\u00f3 v\u00e0 nhi\u1ec1u lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt kh\u00e1c, nhi\u1ec3m Borrelia burgdoferi s\u1ebd g\u00e2y n\u00ean b\u1ec7nh Lyme.<\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\"><strong>3. Tri\u1ec7u ch\u1ee9ng c\u1ee7a b\u1ec7nh Lyme: <\/strong>Tri\u1ec7u ch\u1ee9ng c\u1ee7a b\u1ec7nh Lyme tr\u1ea3i qua 3 giai \u0111o\u1ea1n.<\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\"><strong>&#8211; Giai \u0111o\u1ea1n 1 (Early infection).<\/strong> \u1ede giai \u0111o\u1ea1n n\u00e0y, b\u1ec7nh Lyme th\u01b0\u1eddng xu\u1ea5t hi\u1ec7n ban \u0111\u1ecf \u0111\u1eb7c tr\u01b0ng, r\u1ed9ng v\u00e0 ph\u00e1t tri\u1ec3n t\u1ea1i v\u1ecb tr\u00ed b\u1ecb b\u1ecd ve \u0111\u1ed1t. Ban \u0111\u1ecf n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 erythema migrans (EM) v\u00e0 th\u1ea5y \u1edf 60-80% b\u1ec7nh nh\u00e2n (c\u00f3 \u0111\u1ebfn 20-40% tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p kh\u00f4ng bao gi\u1edd c\u00f3 ban \u0111\u1ecf, \u0111\u00e2y l\u00e0 \u0111i\u1ec1u quan tr\u1ecdng c\u1ea7n nh\u1edb). Xo\u1eafn khu\u1ea9n c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e2n l\u1eadp t\u1eeb r\u00eca c\u1ee7a ban \u0111\u1ecf. Erythema migrans l\u00e0 m\u1ed9t m\u1ea3ng tr\u00f2n xu\u1ea5t hi\u1ec7n t\u1eeb 3 ng\u00e0y \u0111\u1ebfn 1 th\u00e1ng sau khi b\u1ecb b\u1ecd ve \u0111\u1ed1t. Sau \u0111\u00f3, m\u1ea3ng ban \u0111\u1ecf ph\u00e1t tri\u1ec3n r\u1ed9ng ra v\u1edbi k\u00edch th\u01b0\u1edbc v\u00e0 \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m nh\u01b0 \u201cm\u1eaft b\u00f2\u201d (Bull\u2019 eye). Tuy nhi\u00ean, kh\u00f4ng ph\u1ea3i t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c ban x\u1ea3y ra t\u1ea1i v\u1ecb tr\u00ed c\u1ee7a b\u1ecd ve \u0111\u1ed1t \u0111\u1ec1u g\u00e2y n\u00ean b\u1ec7nh Lyme. M\u1ed9t ph\u1ea3n \u1ee9ng d\u1ecb \u1ee9ng do n\u01b0\u1edbc b\u1ecdt c\u1ee7a b\u1ecd ve th\u01b0\u1eddng x\u1ea3y ra t\u1ea1i v\u1ecb tr\u00ed b\u1ecd ve \u0111\u1ed1t. Ban \u0111\u1ecf n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 b\u1ecb nh\u1ea7m l\u1eabn ban \u0111\u1ecf c\u1ee7a b\u1ec7nh Lyme. Ph\u1ea3n \u1ee9ng d\u1ecb \u1ee9ng v\u1edbi n\u01b0\u1edbc b\u1ecdt c\u1ee7a b\u1ecd ve th\u01b0\u1eddng x\u1ea3y ra trong v\u00f2ng v\u00e0i gi\u1edd \u0111\u1ebfn v\u00e0i ng\u00e0y sau khi b\u1ecd ve \u0111\u1ed1t v\u00e0 th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng lan r\u1ed9ng, bi\u1ebfn m\u1ea5t sau v\u00e0i ng\u00e0y. Erythema migrans t\u1ed3n t\u1ea1i l\u00e2u h\u01a1n v\u00e0 gi\u1ea3m xu\u1ed1ng trong v\u00f2ng 3-4 tu\u1ea7n l\u1ec5.<\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\">&#8211; <strong>Giai \u0111o\u1ea1n 2 (Dissemination stage)<\/strong> x\u1ea3y ra v\u00e0i ng\u00e0y \u0111\u1ebfn v\u00e0i tu\u1ea7n sau khi b\u1ecb nhi\u1ec3m. T\u1ea1i giai \u0111o\u1ea1n n\u00e0y, xo\u1eafn khu\u1ea9n v\u00e0o m\u00e1u \u0111\u1ebfn c\u00e1c m\u00f4 c\u1ee7a c\u01a1 th\u1ec3. M\u1ed9t ho\u1eb7c nhi\u1ec1u tri\u1ec7u ch\u1ee9ng v\u00e0 d\u1ea5u hi\u1ec7u l\u00e2m s\u00e0ng c\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00fa \u00fd:<br \/>\n\u2022 M\u1ec7t m\u1ecfi<br \/>\n\u2022 \u1edan l\u1ea1nh v\u00e0 s\u1ed1t.<br \/>\n\u2022 Nh\u1ee9c \u0111\u1ea7u<br \/>\n\u2022 \u0110au c\u01a1 v\u00e0 kh\u1edbp<br \/>\n\u2022 S\u01b0ng h\u1ea1ch b\u1ea1ch huy\u1ebft<\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\">\u00a0\u00a0 \u2022 T\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng h\u00ecnh v\u00f2ng khuy\u00ean th\u1ee9 ph\u00e1t<\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\"><strong>&#8211; Giai \u0111o\u1ea1n 3 (persistent infection). <\/strong>V\u00e0i tri\u1ec7u ch\u1ee9ng v\u00e0 d\u1ea5u hi\u1ec7u l\u00e2m s\u00e0ng c\u1ee7a b\u1ec7nh Lyme c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng xu\u1ea5t hi\u1ec7n \u0111\u1ebfn v\u00e0i tu\u1ea7n, v\u00e0i th\u00e1ng ho\u1eb7c v\u00e0i n\u0103m sau khi b\u1ecd ve \u0111\u1ed1t. Giai \u0111o\u1ea1n 3 c\u00f3 nh\u1eefng \u0111\u1ee3t \u0111au kh\u1edbp c\u00e1ch kho\u1ea3ng \u0111i\u1ec3n h\u00ecnh. Bi\u1ec3u hi\u1ec7n l\u00e2m s\u00e0ng th\u00f4ng th\u01b0\u1eddng \u1edf giai \u0111o\u1ea1n n\u00e0y l\u00e0 vi\u00eam m\u00e0ng n\u00e3o, li\u1ec7t m\u1eb7t (Bell\u2019s palsy), c\u00e1c tri\u1ec7u ch\u1ee9ng v\u1ec1 tim, \u0111au kh\u1edbp, g\u00e2n, c\u01a1 v\u00e0 x\u01b0\u01a1ng. Vi\u00eam kh\u1edbp v\u1edbi bi\u1ec3u hi\u1ec7n \u0111au v\u00e0 s\u01b0ng t\u1ea1i m\u1ed9t ho\u1eb7c nhi\u1ec1u kh\u1edbp l\u1edbn, nh\u1ea5t l\u00e0 kh\u1edbp g\u1ed1i. B\u1ea5t th\u01b0\u1eddng v\u1ec1 h\u1ec7 th\u1ea7n kinh c\u00f3 th\u1ec3 bao g\u1ed3m t\u00ea, \u0111au, li\u1ec7t c\u01a1 m\u1eb7t, th\u01b0\u1eddng ch\u1ec9 m\u1ed9t b\u00ean (Bell\u2019s palsy) v\u00e0 vi\u00eam m\u00e0ng n\u00e3o (s\u1ed1t, c\u1ee9ng c\u1ed5, nh\u1ee9c \u0111\u1ea7u d\u1eef d\u1ed9i). \u00cdt ph\u1ed5 bi\u1ebfn h\u01a1n l\u00e0 lo\u1ea1n nh\u1ecbp tim c\u00f3 th\u1ec3 x\u1ea3y ra.<\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\">M\u1ed9t s\u1ed1 \u00edt b\u1ec7nh nh\u00e2n (11%), s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a vi\u00eam kh\u1edbp Lyme m\u00e3n t\u00ednh c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn t\u1edbi s\u1ef1 \u0103n m\u00f2n s\u1ee5n v\u00e0\/ho\u1eb7c x\u01b0\u01a1ng. Bi\u1ec3u hi\u1ec7n l\u00e2m s\u00e0ng kh\u00e1c trong giai \u0111o\u1ea1n 3 c\u1ee7a b\u1ec7nh Lyme g\u1ed3m bi\u1ebfn ch\u1ee9ng th\u1ea7n kinh nh\u01b0 \u1ee9c ch\u1ebf, r\u1ed1i lo\u1ea1n tr\u00ed nh\u1edb, r\u1ed1i lo\u1ea1n t\u00ednh c\u00e1ch ho\u1eb7c gi\u1ea5c ng\u1ee7 v\u00e0 c\u1ea3m gi\u00e1c ch\u00e2m ch\u00edch \u1edf tay ho\u1eb7c ch\u00e2n.<\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\"><strong>4. Ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n b\u1ec7nh Lyme <\/strong><\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\">B\u1ec7nh Lyme th\u01b0\u1eddng kh\u00f3 ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n v\u00ec tri\u1ec7u ch\u1ee9ng v\u00e0 d\u1ea5u hi\u1ec7u gi\u1ed1ng v\u1edbi nhi\u1ec1u b\u1ec7nh kh\u00e1c. S\u1ed1t, \u0111au c\u01a1, suy nh\u01b0\u1ee3c c\u1ee7a b\u1ec7nh Lyme c\u00f3 th\u1ec3 d\u1ec5 d\u00e0ng nh\u1ea7m l\u1eabn v\u1edbi nhi\u1ec5m vir\u00fat nh\u01b0 nhi\u1ec5m influenza ho\u1eb7c mononucleosis. \u0110au kh\u1edbp c\u00f3 th\u1ec3 nh\u1ea7m l\u1eabn v\u1edbi c\u00e1c lo\u1ea1i vi\u00eam kh\u1edbp kh\u00e1c nh\u01b0 vi\u00eam kh\u1edbp d\u1ea1ng th\u1ea5p v\u00e0 c\u00e1c d\u1ea5u hi\u1ec7u th\u1ea7n kinh c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ed1ng v\u1edbi c\u00e1c b\u1ec7nh th\u1ea7n kinh kh\u00e1c nh\u01b0 b\u1ec7nh \u0111a x\u01a1 c\u1ee9ng th\u1ea7n kinh (Multiple sclerosis). \u0110\u1ed3ng th\u1eddi, c\u00e1c b\u1ec7nh l\u00fd v\u1ec1 kh\u1edbp v\u00e0 th\u1ea7n kinh kh\u00e1c c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n sai nh\u01b0 l\u00e0 b\u1ec7nh Lyme.<\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\">Ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n l\u00e2m s\u00e0ng c\u1ee7a b\u1ec7nh Lyme th\u01b0\u1eddng d\u1ef1a tr\u00ean b\u1ec7nh s\u1eed c\u00f3 ti\u1ebfp x\u00fac v\u1edbi b\u1ecd ve, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t t\u1ea1i nh\u1eefng v\u00f9ng c\u00f3 b\u1ec7nh Lyme v\u00e0 c\u00e1c tri\u1ec7u ch\u1ee9ng, d\u1ea5u hi\u1ec7u nhi\u1ec3m tr\u00f9ng. Huy\u1ebft thanh ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n \u0111\u1ec3 ph\u00e1t hi\u1ec7n kh\u00e1ng th\u1ec3 kh\u00e1ng borrelia th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng h\u1eefu d\u1ee5ng cho \u0111\u1ebfn giai \u0111o\u1ea1n sau c\u1ee7a b\u1ec7nh. Tuy nhi\u00ean, x\u00e9t nghi\u1ec7m huy\u1ebft thanh h\u1ecdc c\u00f3 th\u1ec3 cung c\u1ea5p th\u00f4ng tin h\u1ed7 tr\u1ee3 ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n gi\u00e1 tr\u1ecb \u1edf nh\u1eefng b\u1ec7nh nh\u00e2n c\u00f3 ti\u1ebfp x\u00fac d\u1ecbch t\u1ec3 v\u00e0\/ho\u1eb7c c\u00f3 d\u1ea5u hi\u1ec7u l\u00e2m s\u00e0ng c\u1ee7a b\u1ec7nh Lyme.<\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\">Khi x\u00e9t nghi\u1ec7m huy\u1ebft thanh h\u1ecdc \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9 \u0111\u1ecbnh, CDC (c\u01a1 quan qu\u1ea3n l\u00fd b\u1ec7nh t\u1eadt Hoa K\u1ef3 &#8211; Center for Disease Control and Prevention) khuy\u1ebfn ngh\u1ecb n\u00ean x\u00e9t nghi\u1ec7m \u0111\u1ea7u ti\u00ean b\u1eb1ng ELISA (Enzyme-linked immunosorbent assay) ho\u1eb7c x\u00e9t nghi\u1ec7m kh\u00e1ng th\u1ec3 hu\u1ef3nh quang gi\u00e1n ti\u1ebfp IFA (Indirect fluorescent antibody), ti\u1ebfp theo b\u1eb1ng x\u00e9t nghi\u1ec7m \u0111\u1eb7c hi\u1ec7u WB (Western immunoblot). C\u00e1c x\u00e9t nghi\u1ec7m tr\u00ean kh\u00f4ng k\u1ebft qu\u1ea3 trong giai \u0111o\u1ea1n \u0111\u1ea7u c\u1ee7a b\u1ec7nh Lyme khi \u0111\u00e1p \u1ee9ng mi\u1ec5n d\u1ecbch huy\u1ebft thanh m\u1edbi ch\u1ec9 kh\u1edfi \u0111\u1ea7u. H\u01a1n n\u1eefa, c\u00e1c x\u00e9t nghi\u1ec7m n\u00e0y c\u0169ng c\u00f3 ph\u1ea3n \u1ee9ng ch\u00e9o cao, v\u00ec huy\u1ebft thanh c\u1ee7a b\u1ec7nh nh\u00e2n c\u00f3 b\u1ec7nh nh\u01b0 S\u1ed1t Rocky Mountain, s\u1ed1t h\u1ed3i qui, mononucleosis, giang mai v\u00e0 vi\u00eam kh\u1edbp d\u1ea1ng th\u1ea5p th\u01b0\u1eddng d\u01b0\u01a1ng t\u00ednh nh\u01b0 b\u1ec7nh Lyme.<\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\">B\u1ec7nh nh\u00e2n \u1edf giai \u0111o\u1ea1n to\u00e0n ph\u00e1t th\u01b0\u1eddng c\u00f3 ph\u1ea3n \u1ee9ng huy\u1ebft thanh h\u1ecdc m\u1ea1nh. Kh\u00e1ng th\u1ec3 c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ed3n t\u1ea1i trong nhi\u1ec1u th\u00e1ng ho\u1eb7c nhi\u1ec1u n\u0103m sau khi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb ho\u00e0n t\u1ea5t ho\u1eb7c kh\u00f4ng \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb. V\u00ec v\u1eady, m\u1ed9t m\u00ecnh ph\u1ea3n \u1ee9ng huy\u1ebft thanh kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng nh\u01b0 l\u00e0 m\u1ed9t t\u1ea7m so\u00e1t c\u1ee7a b\u1ec7nh \u0111ang c\u00f3.<\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\">Ph\u1ea3n \u1ee9ng huy\u1ebft thanh d\u01b0\u01a1ng t\u00ednh c\u0169ng nh\u01b0 ti\u1ec1n s\u1eed b\u1ec7nh Lyme tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u1ea3m b\u1ea3o r\u1eb1ng m\u1ed9t c\u00e1 th\u1ec3 c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n d\u1ecbch b\u1ea3o v\u1ec7. T\u00e1i nhi\u1ec3m B. burgdoferi \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c ghi nh\u1eadn.<\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\">X\u00e9t nghi\u1ec7m PCR (Polymerase chain reaction) \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eed d\u1ee5ng \u0111\u1ec3 khu\u1ebfch \u0111\u1ea1i h\u1ec7 th\u1ed1ng gene DNA c\u1ee7a B. burgdoferi \u1edf da, m\u00e1u, d\u1ecbch n\u00e3o t\u1ee7y v\u00e0 d\u1ecbch kh\u1edbp, nh\u01b0ng PCR kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ti\u00eau chu\u1ea9n th\u01b0\u1eddng qui ch\u1ea9n \u0111o\u00e1n c\u1ee7a b\u1ec7nh Lyme.<\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\"><strong>5. \u0110i\u1ec1u tr\u1ecb b\u1ec7nh Lyme <\/strong><\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\">M\u1ed9t s\u1ed1 kh\u00e1ng sinh c\u00f3 hi\u1ec7u qu\u1ea3 trong \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb b\u1ec7nh Lyme. Thu\u1ed1c \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ef1a ch\u1ecdn hi\u1ec7n nay l\u00e0 doxycycline, m\u1ed9t d\u1eabn xu\u1ea5t b\u00e1n t\u1ed5ng h\u1ee3p c\u1ee7a tetracycline. Ngay c\u1ea3 b\u1ec7nh nh\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb \u1edf giai \u0111o\u1ea1n mu\u1ed9n c\u1ee7a b\u1ec7nh c\u0169ng \u0111\u00e1p \u1ee9ng t\u1ed1t v\u1edbi kh\u00e1ng sinh. \u1ede v\u00e0i b\u1ec7nh nh\u00e2n \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb, c\u00e1c tri\u1ec7u ch\u1ee9ng nhi\u1ec3m tr\u00f9ng v\u1eabn ti\u1ebfp t\u1ee5c ho\u1eb7c t\u00e1i ph\u00e1t, ti\u1ebfp t\u1ee5c \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb kh\u00e1ng sinh l\u00e0 c\u1ea7n thi\u1ebft. T\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng l\u00e2u d\u00e0i \u1edf c\u00e1c kh\u1edbp ho\u1eb7c h\u1ec7 th\u1ed1ng th\u1ea7n kinh v\u1edbi nhi\u1ec1u m\u1ee9c \u0111\u1ed9 kh\u00e1c nhau c\u00f3 th\u1ec3 ph\u00e1t tri\u1ec3n th\u00e0nh b\u1ec7nh Lyme m\u00e3n t\u00ednh. Nh\u1eefng tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p n\u00e0y l\u00e0 do kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e1t hi\u1ec7n s\u1edbm ho\u1eb7c \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb ban \u0111\u1ea7u th\u1ea5t b\u1ea1i.<\/p>\n<div align=\"justify\"><\/div>\n<p align=\"justify\"><strong>BS H\u1ed3 V\u0103n Sanh \u2013 BV Ho\u00e0n M\u1ef9 C\u1eedu Long<\/strong><br \/>\nBi\u00ean d\u1ecbch theo t\u00e0i li\u1ec7u Borrelia burgdorferi and Lyme Disease<br \/>\nWritten and edited by Kenneth Todar University of Wisconsin-Madison. Department of Bacteriology &#8211; 2007<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u0103m 1982, nguy\u00ean nh\u00e2n g\u00e2y b\u1ec7nh Lyme \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00e1m ph\u00e1 b\u1edfi Willy Burgdorfer, \u00d4ng \u0111\u00e3 ph\u00e2n l\u1eadp \u0111\u01b0\u1ee3c xo\u1eafn khu\u1ea9n (spirochetes) Borrelia t\u1eeb \u0111o\u1ea1n gi\u1eefa ru\u1ed9t c\u1ee7a b\u1ecd ve (Ixodes ticks). \u00d4ng \u0111\u00e3 ch\u1ee9ng minh r\u1eb1ng c\u00e1c xo\u1eafn khu\u1ea9n n\u00e0y \u0111\u00e3 ph\u1ea3n \u1ee9ng v\u1edbi huy\u1ebft thanh mi\u1ec5n d\u1ecbch \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ea5y t\u1eeb b\u1ec7nh nh\u00e2n \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[1249],"tags":[],"class_list":["post-273905","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-tin-tuc-y-te"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/clients-previewhub.com\/hoanmy_wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/273905","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/clients-previewhub.com\/hoanmy_wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/clients-previewhub.com\/hoanmy_wp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/clients-previewhub.com\/hoanmy_wp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/clients-previewhub.com\/hoanmy_wp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=273905"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/clients-previewhub.com\/hoanmy_wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/273905\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":311102,"href":"https:\/\/clients-previewhub.com\/hoanmy_wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/273905\/revisions\/311102"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/clients-previewhub.com\/hoanmy_wp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=273905"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/clients-previewhub.com\/hoanmy_wp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=273905"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/clients-previewhub.com\/hoanmy_wp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=273905"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}